Aggregator

Sazuk Ki

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 19:30

Sazuk ki,  banga an tar hi ka hmu fo mai, mahse ka thlir liam mai mai fo! Misual tam zawk pawh hian in en liam ve fo  ka ring.  Hming hrang hrang a lo ngah mai! Kan ram Sazuk hi Stag emaw ka ti a, mahse a ki atang hian Sambar deer emaw Indian elk emaw an lo ti thung.  A pa hi a ki hreu dan a inang deuh vek mai.

A ki tobul atanga a kak ( a peng) hmasa ber, ahma lam hawi a zar hi kan pipute chuan “Ahnachawi” an vuah. Ahnachawi kakah hian an silaite an khang thin a, a changin chhungpuinu berin an puanbu an khang bawk thin. A ki ler lama a hnung zawnga kak hi, “Abemtar” an vuah bawk. Paihper an tar thin awm e. Sazuk pa hi a ki a lo chawr a, saruh a nih hma a tuiril lai chu “Sazuk ki no” an ti a, damdawiah an hmang thin,  Zu tihtui nan te pawh an hmang a ni awm e.


Sazuk ki chu a lo thang zel a, a lo chang tan a, zungchal chen vela sei a lo nih a, a la kak hma chu, “Arianu” an ti. Arianu chu a thang chho zel a, a rawn kak tan tiuh teuh lai chu “Atere” an ti. A lo thang zel a, a chunga sawi tawh ang khian “Ahnachawi” leh “Abemtar” ah an lo chang ta a ni.

[Source : Sazuk chanchin by V.L.Ruala, Serchhip]

P.S:  Tunlai chu ka post ve deuh chhen si a, lo ning deuh in awm pawhin a mawh love.

Categories: Mizo Blogs Directory

Ka lei mit ka chhing ta (Sunday Pual)

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 17:53
Ka chau ta khawp mai, rei ka daih tawh dawn lo tih pawh ka hre ta.  Ka khum bulah chuan chhungkhat laina hnaite chu an awm thap a, ka meng peih tawh lo a ni ber e. Theih tawkin ka'n tang leh a, ka mit chu ka'n meng a; an beisei a bo a ni tih an hmelah chuan ka hmu, an tawng ri chu ka hria, mahse enge an sawi pawh ka hre thei tawh lo. "Ngawiteh, men pawh chu a hahthlak ta em mai, ka'n chhing leh lawk ange", ka ti a. A hnu rei vak loah chuan k harh ta hlawl mai a, e he... ka mumang a lo ni maw... tih pah chuan ka'n hawi kual a. Chutah keima khum ngei a keima mu lai chu ka va hmu ta. Ka chhungte chuan min tah laih laih bawk a. Enge a awmzia ?? heihi ka mumang a ni em le ? tiin ka'n inzawt a, mahse engkim mai chu a tak vek a ni ta si.  "Tunah chuan mihring ka chang zo ta lo a ni maw, heihi a lo ni maw THIHNA an lo tih chu. Kei ngei pawh hi ka lo thi ve thei a ni maw.. Ka thiante leh midang chan tur emaw ka lo ti thin a, mahse hei keipawh chu ka thi chiang ta chu a ni a. Heihi a lo ni maw thihna chu". Ti a, mak ti tak leh buai taka ka awm lai chuan pindan bang chu a chunglam atang chuan a rawn kak thla a, eng pawl nalh tak hi a rawn eng sut mai a. Aw a ni nge ni lo ka hre lo, chiang tak hian "I kal a hun ta e", tih chu ka hria a. Chutah chiah chuan... "Eheu... Chatuan ram ka pan dawn ta tak tak a ni maw.. Vanram leh Hremhmun a awm tak e.." tiin ka in ngaihtuah harh a.  Khawvela ka dam lai khan Lal Isua duh loh zawng ka ti hnem a ni tih ka hrechhuak ta uai uai mai.. Amaherawh chu tling lo chung chunga a rawng ka lo bawl sak Lal Isua khan ka sualte a tleng fai tih chu chiang em em in ka hria a, Ka chungchang an ngaihtuah hunah ka aia Lal Isua ding tur chuan ka thla a timuang a, hlim tak leh nghakhlel tak chung chuan chu eng rawn kalna lam chu ka pan phei ta a. He hun danglam leh kan la tawn ngaihloh hun hi.... tu pawhin kan la tawng vek dawn. Zanin hian a ni thei, naktukah pawh a ni thei. Thi ve tur pawh hian kan indah chhin ngai meuh lo, tin, hetiang lam hi kan ngaihtuah duh bawk hek lo. Setana hian kan ngaihtuah a phallo a lawm. Hremhmun tla tura han indah changte hian kan hlauin, kan khur mai thin,.... chutah chuan Pathian hnaih duhna thinlung kan lo nei vat mai.. Hei tak hi setana hian a hria a, thih hnu piahlam thil hi kan ngaihtuah a phal lo a ni. Hun danglam tawng turin i thlarau a inpeih tawh em ?
Categories: Mizo Blogs Directory

Mother Tongue

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 17:30

MOTHER TONGUE hi an ti teh fova, mihring hian mother tongue (Pianpui tawng tihna ah ka ngai ) hi kan nei meuh emaw chu… tih ka ngaih tuah fo thrin. Ran/ramsa te chuan pianpui tawng hi an nei teh meuh mai a, Mizoram a ui kha sap ram ah pawh a bauh ngei ngei ang. Ui note pianghlim, a pian thlak chiah khan sap ram ah kalpui in sap ho enkawl na hnuai ah seilian ta se, a bauh thovang. Chutiang bawk in ran dang pawh.


(Hei hi kan in kawt a awm a ni a, hman deuh tawh a ka Cellphone camera a ka lak a ni.)

Mihring ve thung hi:  Mizo nau pianghlim hi sap ramah sap enkawlna hnuai ah awm ve ta se, Mizo vawi khat mah hmuh leh biak nei lo ta se, Mizo a nihna ang in Mizo tawng a thiam a rinawm loh hle mai. Chutiang bawkin sap naupang pawh nise, Mizo enkawlna hnuai ah awmin  seilian ta se, sap tawng a thiam bik hauh lovang. Hei hi a chiang.

(A ngai tho close up a ni e.)

Mihring te hi chuan pianpui tawng kan neih ve chhun chu, (tawng a ni chiah em aw??????  Aw (Voice) emaw ri ti chhuak hi) Nuih leh Tah, bakah Khuh (Hahchhiau)   te chauh hi a ni mai. Heng hi chu Khawvel mi hring hnam tin te hi kan in ang khat vek mai. Chuvangin inbiakna tawng kan tih tak hi chu mihring hian pianpui kan lo nei meuh lo niin a lang. Mi5ual ho hian enge ngaihdan kan neih le.

PS: Pic ho hi chu Mi5ual ho hian pangpar hi kan lawm em mai a, ka han bonus ve mai mai a ni e. Pic lam pawh a sawi theih tho ang chu. Thildang te pawh le.

Categories: Mizo Blogs Directory

Mizo website tha ber????

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 16:15

Mizoaw.com Poll

Website 8 zingah khian LK hi 5 na ani pha trawk... Eng nge kan ngaihdan ni hlawm le???

Categories: Mizo Blogs Directory

Australia-a thilmak thleng!

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 15:35

David Ogg nupui, Kate Ogg chu nu zawng zawngin an hlauh ber tur, “Kan chhan thei ta lo,” tiin thla kim lova a hrin mipa zawk “Jamie” thih thu chu doctor chuan a rawn hrilh ta a. A phir pui Emily chu tha takin a pian laiin, Jamie chu a thaw chhuak zo ta lo a lo ni a.

Kate Ogg chu a fa thi pawm an remtih sak ang chuan, a awmah bawh tirin duat takin a chul a chul ta a. A fa thi ta,  Jamie chu a hmangaih zia leh kalsan a duh loh thu ahrilh mawlh mawlh lai chuan mak tak maiin darkar hnih hnu chuan thawk lak tumin a che tlatin an hre ta a. Doctor chuan a chul a chul avanga che anga lang mai mai (reflex action) niin an hrilh mai a. Mahse a hnu chuan a mit a rawn meng leh ta, a nu kut chu vuanin a hne ta dek dek mai a nih chu! Doctor mak ti lutuk chuan, “Ka awih lo, ka awih lo, thil ni thei a nilo reng reng,” tiin a lu a thing nghal nghal ta mai a ni.

Jamie a rawn nung leh ta!:

Katie Ogg (naute nu) sawi dan chuan, “Doctor chuan kan fapa hming tur kan hauh lawk tawh em, tih min zawt a. Jamie a nih thu ka sawi chuan ka fapa puan a an tuamhlawm tawh chu min hmuh pahin, Jamie chu kan chhan thei talo,” tiin min rawn hrilh a ti. A sawi zel naah chuan, ” A na ka van ti tak em, ka fapa chu an blanket tuamna atang chuan kala chhuaka, a lo zawi ngiai mai a,” tiin a sawi chhunzawm zel a.

“Ka awmah ka bawh tira, a pa nen chuan a hming te kan hrilh a, farnu a neih thu te kan hrilh mawlh mawlh a. A len hnu a thil kan tihpui chak te chu kan hrilh mawlh mawlh zela. Chutih lai chuan alawm, Jamie chu thawk tumin harsa takin a rawn chet tan ni,” tiin lungchhe tak leh lawm tak siin chanchinthar lakhawmtu te chu a hrilh a ni. Tunah hian Jamie leh Emily hi thla 5 a upa an ni tawh a, unau hrisel tak an ni chho ta zel nghe nghe.

A rawn harh leh lai ‘Midwife’ in video a lo lak chu:

Click here to view the embedded video.

http://www.dailymail.co.uk/health/article-1306283/Miracle-premature-baby-declared-dead-doctors-revived-mothers-touch.html

Categories: Mizo Blogs Directory

Zawhna 2

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 15:09
Zawhna 2 ka nei leh tlat mai, min han hrilh leh teh uuuuu. 1. Ka Kawmpiutar hi windows ka install tha a, Anti Virus-ah Avira ka hmang thin a, Avira hi Install leh ka tum a, a theih miah loh? Engtinnge ka tih ang? A dang ka hmang duh si lo. 2. 3GP file (Video) hi a sound a awm thei miah lo, engtinnge a sound ka awmtir theih ang?
Categories: Mizo Blogs Directory

“FEL” bik ni a inhriate nek bo ka thiannu kha.

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 13:28

1990 kum khan ka thiannute  (Hming thup) vengah hian kan insawn lut ve a. A mah hi  Sam siamthiam a ni a, 5.5″ a sang, hmel chhelo tak a ni a. An chhungkua hi Zo khaw lam atanga rawn pem lut, unau rual tak a ni a, amah hi an unau zinga naupang ber dawttu a ni. Eizawnna mumal nei lovin a rem ang ang thawka eizawng an ni a.

Tuk khat chu kan inah a lokal a, “In in bul maiah hian kan awm a, sam ka siam ve thin a, i duh ve chuan inah ka rawn siamsak ang che,” a rawn ti a.  Kei lah  kan pa hmundanga an post a vangin ka khawhar chuan ka sam ka siamtir nghal a. A ti ti ka ngaihthlak atang chuan “KS dam leh” an tih ang hi a nih ka ring a. Pasal Driver a nei a, a pasal a ninzia leh then a duh zia te, a pa in a phal lohdan te min hrilh a. Chuta tang chuan min rawn nelin a lo leng ta fo a. Engemaw min mawlhtu awm ang mai hian ka lainat ru ta riau a.

Chutih hunlai chu Mizoram a “Misualte hnen thleng phak chanchintha” tih thupui hmanga Pu K.Lalhmingliana, El Bethel vanglai kha a ni a. Thlasik lai a ni a,  ka hunawlah Kawr ka phiar thin a. Ka kawr phiar chu a awt ve em em mai a. “El Bethel camp ah i luh duh chuan i duhzawng ber colour min hrilh la, ka lo phiar ang a, i rawn camp zawh a i hak turin ka lo phiar zo vek ang”, ka ti a.

A la phiar tur leina a neihloh bakah a awh ve em avang khan”Kawrlum hlawh chuan ka kal ve mai ang”a ti a. Tichuan camp ah chuan a lut a, keiin karkhat chhunga a hak hman ngei tur chuan a kawr tur chu chhun zan zawmin ka lo phiar ta a. An camp zo lo haw chu a reh ta daih mai a, Biak Inah a lamlai hmuh tumin ka kal a, ka hmu si lo. A kawr awh ngawih ngawih kha haktheihin ka lo peih diam tawh si. An Inah kalin ka va ngaihven duh bik lo a.

Ni 4 vel a liam ta tihah chuan a pa putar tawh tak mai chu a lo leng ta hlawl mai a. Ka thiannu camp chhuak chu Inkhawm lam a tum miah loh avanga a beidawn zia a rawn sawi ta mai a. A pa haw hnu chuan ka inngaihtuah vang vang a. Zan inkhawm hlan in an in ah chuan a kawr tura ka phiar khaiin ka va kal a. Mi han hmu chu dan rualloh in a mittui a far ta zawih zawih mai a. A lungchhia reh hun nghakin hrilhhai ang reng takin ka thu ngawi reng a.

A hnukulh zualpui a reh hnu chuan a insiam sawk sawk a, kan In lama kal a rawt vangin ka inzui chhuak leh a. Khami zana a thu min hrilh ka’n ngaithla chu ka va han lainat ngai em.Vawiin ni thleng hian ka thinlungah a thar leh thin. A naupan lai, nulat pawh a hriat hma in a hreh chung chung chhungkaw harsatna avangin mi Inah  a awm lawr a, a lo tleirawl chu a hmel a thain a hleitling si a. A awmna te in bul a Sawrkar hnathawk fapa chuan a ngaizawng a, an induh ve si. An la naupang ve bakah a mipa chhungte chuan an In a hruai luh an phal lova, “Rangkachak kung pawh rawn chhawm se la, mi awmpui neih kan duh lo” tiin an nupa chuan an hnawtchhuak a.

An Rawl dun chu a ni ta mai a. A mipa chuan an in a thil, gas bur thlengin a rukchhuah theih ang ang a ru thin a. Awmna an nei si lo a. Chutiang ringawt chuan rei an daih si lo. A mipa chu a chhungte`n an hruai haw leh a. A ni chu an In lamah a nu leh pa belh tumin a haw ve a. Pawisa thawkchhuak ta lo chu, an lo duh ta si lo. A thawmhnaw neih ang ang an rawn paih chhuak a. Chu mi zan chu mi varanda thimah a riak a, a tuk ni lo chhuak chuan a taksaah natna mak tak a rawn thlen a, a ke pahnih a na a, a kal thei ta lo a. tichuan, miin damdawiinah an dah a.

Damdawiin ah chuan thla 3 teh meuh an enkawl a. A u leh nau, Nu leh pa te chuan vawikhat pawh an tlawh lo a. Laina hnai a nei tih pawh Hospital ah chuan a sawi ngam lova. A that chhoh deuh, discharge theih a ni tawh tihah chuan a khum bulah Zu zuar Nu pakhat hian a fa a rawn awmpui ve a. Chu nu chuan damdawiin a chhuahtheih hun hun ah an in lam pan turin a sawm a. Tichuan Zu zuar inah chuan a awm ve ta a. A awmnaah chuan reitak awmna chi ah a ngai lo va, a awmna Nu chuan Rakzu 10 litres a pe a. Chumi khai chuan In tereuhte a luah ve a.

Amah lah chu kum 18 vel chauh a la ni si. ” Ka hlau lutuk hi tuikawhna leh Rod bung hi ka inchhawp reng a, Belte pakhat leh Tel tin 2 leh saiip hi ka nei a. Ka zu ka hralh na chuan khawnvartui tlemte leh kerosene stove ka lei a, a dang ka lak belh a. Zu ka hralh hi kawngkhar bulah insual huam hian rod bung hum chungin ka ding thin a,” a ti a.

“Vawikhat chu Officer pakhat hi a chatthla der tlat a, a haw duh lo a. Min mutpui a tum ta a, ka hlau lutuk chu rod bung chuan a lu ah ka hlap nghek mai a. A thi amaw ka ti a, zanlaiah ka hnuk chhuak a. Traffic duty na phenah ka dah a. A thisen a chhuak nasa si, ka hrufai tlaivar a ni ringawt mai a, a tuk chuan Mitthi ruang chhar thawm hriat tumin ka va dakchhuak dek dek a. A lo awm ta miah lo a. Nilengin ka ngaih ven a. A lo thi lo tih ka hre ta a. Tun thleng hian min hmu duh ngai reng reng lo.” tiin min hrilh a.

Tichuan kum alo vei meuh chuan a mah pawh a in la mukin inrintawkna a lo nei chho, ve zel a. Chumi hnu chuan nula mahni a awm ta chu, mipa mutpui te pawh a nei ta nual tho niin a sawi a. A nu leh pa leh a unaute chuan an rawn bel leh tan a. Pasal driver chu a nei ta a.

A unaute nupui pasal neiin inhrang an chang zo tawh a. A nu leh pa hnenah a pasal nen chuan an let ta a lo ni a. Mahse a pasal chu a sual ve a, kutthlak te a ching a. Then a tumin an phal si lo. A ning tawp chuan a chhuahsan a, nupuite in a awmve reng chu dik tawh bik hek suh, a tawpah an pa chu an khawlamah a haw ve ta a.

Chumi hnu lawk chu El Bethel camp a a luh chu a ni a. Ka hmel a hmuh a a mittui tlakna chhan ka zawh leh chuan, “Kan veng Kohhran hmeichhe OB te an camp ve a. Sermon ka ngaithla kha keima tan a sawi bik niin ka hria a.Ka tet te atanga miin a awm ka nih avangin mumal takin ka la inkhawm ngai lo a. Pathian in min hmangaih thu han hriat kha ka tan a hlu zual a.

Mahse camp kan zo kha mahni venga Kohhran hmeichhe hruaitute han chibai ka chak a, an bul a ka va kal ve chu maw,`I daih rei ve em eang chu maw`, NANGNI ANG PIANGTHAR VE HI CHU KOHHRAN TIHMING CHHETU AH IN TANG LEH MAI THIN A, FIMKHUR ANG CHE. THLAKHAT TE CHU DAIH I TUM ANG CHU etc.” min lo ti mai chu, vuakchawrh ai pawhin  na ka tiin ka zah zia chu..Lalpa, Biak In lo ah pawh min kalsan bik lo ang che, kei chu ka Inkhawm ngam dawn lo ” tiin ka rawn haw a.

I mi duhsakna leh nangmah vanga Pathian hmu si, Biak In a mi hmu lo tur ka ngaihtuah khan hrehawm ka tiin ka hmu hreh che a. Tin, tun ang hian ka mimal chanchin hi vawikhatmah ka la sawi chhuak ngai lo.” tiin a nun zawng zawng a sawi ta mai chu mak ka ti lutuk chu ka bing mum mumin ka hria. A mah hi tunah chuan Chatuan ramah chawl hlen tawh turin a kal tawh a ni.

Fel leh tha kan intih na te avang a Pathian hmangaihte hliamtu te LALPA`N A TEN NASAT DAN TUR HI AW..a lo sei ta ngei mai, a boral hma zawng a a nun hman dan te ka sawi zo lo. Tih theih kha ka va nei lo ngai em..Ka thiannu hliamte hliam belhtu ho kha ka ngaihtuah chhuah chang chuan ka va haw thin em. Han sawi belh ve tawh teh u, Misual thiante ho khan….

Categories: Mizo Blogs Directory

Mi bo hmuh a ni ta

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 13:12

from Johan Chozah via email:

Kan nau, Tv. N. Ezekiela a awmna chin kan hriatloh kha Bangalore Railway Station bulah kan hmu tawh tih ka lo hriattir a che u.  Ani hi Shanti Nagar, Opposite St. Joseph’s College, a u te bulah medical check-up zawh ah kalpui a ni ang.

Categories: Mizo Blogs Directory

mi{5ual}.com background atan BLACK

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 11:28

mi{5sual}.com background/theme atan rawng DUM hman rawtna

Computer hmaa hun hmang tam deuh tan chuan a screen var pup mai han melh ngur ngur hi mit a tihahin min a tivai duh bik a. Chuvangin, kei chuan a theih chin chinah rawng dum lam pang zel ka hmang; desktop background atan te, windows theme atan te, windows explorer atan te, Firefox theme atana te, google atan te.

Chuvangin, mi{5ual}.com pawh hi a background-ah black color hman ka han rawt ve chawt a ni a. A dum hlang hlak arem loh paw’n dark grey lampang tal ni thei se. A contents tam zawk hi texts, chhiar ngut ngut ngai a ni sia, large screen estate ni lo, netbook etc. ah phei chuan a hahthlak lehzual thin. Chubakah, kan monitor-te hian rawng var tihchhuahna aiin rawng dum tihchhuahnan energy a hman tlem fe zawk avangin energy conserve-na tha tak a ni pah nghal dawn bawk a. In electricity bill a tlem phah sawt mai ang :)

Mi{5ual} dum Preview

Tha in ti ve em? (click pic for larger size)

Categories: Mizo Blogs Directory

Lt. Gen. M.M. Lakhera nen Pondicherry ah – Part II

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 09:00

from James Ramdinmawia

Dawn ti sei:
Mizo nih hi a lo nuam khawp mai. Vairam pilrilah kan vawi khat zin chhuahnaah heti khawp hian kan che thain tumah hruaitu leh ruahman saktu pawh nei lovin kan zinna ram Lt.Governor kan han titi pui thei mai a.

Thingtlang sikula seilian, vawi khat mah English Medium School an tih pawh la rap pha ve ngai lo, phai awm tur lek phei chuan kan neihin a tlin loh mai pawh ni lo, kan neih loh pawhin a tlin ve phak loh, mi rethei pawh ni ve phak lo, mi rethei tehna hnuai lam (Below Poverty Line)-a iak pha ve tawkin tawngah harsatna nei teh lua lova anmahni Vaiho zawkin kan sap tawng awphawi nalh ti zawk maha mi an lo ngaisang zawk hial te kha ka ngaihtuah chang hian, keini aia sap tawng thiam leh inhai veng zo tur, sum leh paia harsatna nei miah lova phai sikul tha leh saptawng hman theihna hmuna awm thei Mizo zingah an tam si a.

Hengte hian Central nghawng pha lawih turin Central politician te emaw, Officer lian te emaw, an fa te emaw thianah leh hmelhriatah han siam ta hlawm se, Mizoram tan an tangkai duh awm mang e, ti tein ka ngaihtuah neuh neuh a.

Tuk khat chu zing khawvar chian hmain Tuifinriat thlifim dawng tura Beach-a kan kalin French tlangval pakhat hi kan titi pui thei hlauh mai a. Kan inkawmna chuan ngaihtuah a tithui ta hle mai! Amah chu ‘Fireman’ a ni a, a nu leh pa leh midang tumah pur buai lovin ama hlawhchhuah ngatin India ram leh ram dang dang a fang thei a, hna dang vawn a nei lo bawk. Mizoram Fireman-te hian anmahni hlawh ngawr ngawr hian Feren ram leh khawvel ram dang dang fanna an nei daih hauh lovang le.

Kha French tlangval khan a hlawha lungawi loh vanga nawrh awmzia a hre hauh lo, lungawi takin ‘Fireman’ a ni mai. Mizoramah hian entirnan ‘Kuthnathawh chawisan’ kan tih chuan nikhat hlawhfa rate hi Rs. 500 vel a tlem berah ni ta se, tuna lehkhathiam hna hmu lo tam takte hi chuan rinawm leh taima taka kuthna thawh an hreh hauhin ka ring lo. Chutiang bawkin thlaitharte pawh a market tha hle se chuan kan taima leh zualin ka ring tlat a ni.

Kan chaw eina ber Ashram Dining Hall an tih-ah khan Sapho an awm ve nawk thin avangin kan bula an lo thut ve changte hian tha tak leh nelawm takin kan lo chiauau thin a. Kan hmel a danglam deuh bawk a, tin kan awphawi pawh Vaiho ai chuan a lo nalh deuh zawk mah a niang chu, mi an nel phian zel a. Dangnal rau rauah chuan Vaiho hi kan pha lo tlangpui a, mahse awphawiah leh lamrik danah erawh chuan mi an pha lo hle thung. Kan Sap thian chhar thar hote chuan vawi hnih inhmuhna atang hi chuan kan hmingin min ko nalh nalh thei tawh thin.

Kan kal chhuah hma khan Mizoram Tourism leh I&PR Office atang tein Mizoram chanchin inziahna Information Brochure/Booklet te kan va lam a, kan keng thla teuh kha a ni a. Chung te chu chung kan thian tharte hnenah chuan kan pe thin a. Chaw ei laia kan han titi hian, Mizoram chu India rama State ralmuang ber, tlang ram, ram ngaw leh thing hringte’n a khuh hrin nghalh mai, sik leh sa thu-ah pawh India rama State nuam ber a nih thu te, Mizote chu zaa za Kristian kan nih thu leh kan hnam zia pawh Western Culture deuh vek a nih thute kan han sawipui thin chuan, kan Camp-a tel ve kan thian, state dang atanga lo kal, dawhkan khat kan kilpuite ho hian anmahni state chanchin sawipui ve chak tak hian an lo ngaithla ve doh doh a. Mahse an be ve ngam thin si lo. “Thian thar(Sap) i chhar leh ta maw?” hi min ti a, mi hi an ngaisang em em mai a, Mizo nih chu nuam tak a ni. Kan thian chhar thar ho chu American, German, Italian, Canadian, British leh Brazilian te an ni tlangpui. Football te kan han sawi kai a, an ram club te, players lar te thlengin kan lo hre phian zel si a, kan in kawm ngeihin kan in pawh tak zet thin.

Vai rama fahrah rethei tam lutuk khuan ngaihtuah a ti thui khawp mai! Rel-a mi chaw ei bangnawi, chhuata an paih tawh khawn khawmin, an kut bal takin ten leh ten loh pawh sawi hlei thei lovin an ei a, an eitur hmuh chhun a ni miau si. Ka vawi khat tawn ve na a ni bawk a, ka lainatin hmuh hrehawm ka ti thin hle, mahse khawngaih sen an ni si lo.

Enga ti nge hetiang tur ringawta khawvela an lo pian ve le? A bul thumah i han chhui teh ang: mi bathlara mahni bungraw neih zawng zawng nena eirawng inbawla riak ve mai mai te pawhin fa an nei ve zel si a. An fate future chu a va bright lo tak em! A… an future lo pawh a bright chuang lo, an engmah a bright lo, kutdawh bawk an hmabak. Heng ho hian Sex Education leh Family Counselling an tlachham a ni.

An tlakchham ang chiah hi Mizoramah pawh kan tlachham, chuvangin an dinhmun ang hi kan hlat lo mai thei! Ngaihtuah chiang mang hlei lova naupangtê-a nupui pasal nei ve ngawt, nei rei leh thei tak tak si lo te, naupangtêa sâwn pai/thlak ta mai mai te kan tam ta. Chu chuan Zoram hi a tibuai. Fahrah na na na chu pi leh pu te’n an lainat bik a, an duat rawn a, an duat sual nge nge a, khawtlang leh ram hmelma an lo ni thuai thin. Pi leh pu nei tawh lo hlei hlei khan hmangaihtu nei lovin an inhria a, nun beidawngin an awm a, zirtirna tha an dawng lova, mi hnawksak takah an lo chang mai thin. Tin, Sex Education lama zirtirna dawng lo bawk an nu leh pa, nuthlawi/pathlawi lo ni ta te khan eizawnna ngelnghet an neih loh phei chuan zu zawrh leh damdawi zawrhah an tlak duh khawp mai a, chuvangin a pawi vel vek a ni. Hnam pui zawkte chuan, ‘Prevention is better than Cure’ an lo ti a. Tuna kan harsatna tawh mek hi sutkian a hautak viau ta ve ang. Chuvangin tuna thalai rawn ni chho mai tur leh a ni mekte hnenah hian a venna kan lo siam lawk tur a ni ang. Sex Education, Family Counselling, Pathian Thu nen tangkawpa kan beih chhoh a ngai ta tak zet a ni. Tichuan ‘Next Generation’ atan mel lung pawimawh tak, Zoram thar innghahna lungphum phumtu te zinga chhiar tel kan la ni ve mahna.

Kan rawn haw lamin (Silchar kawngah) Mau, truck bang sang pui puia an rawn phurh thlak kan tawk teuh mai a. Kei lah pek chuan ka lo ui ve em em ringawt. Kan chuanna Sumo Driver chuan hemi let eng emaw zat hi Tlawng lui leh lui dangah an tawlhthla thin tih min la hrilh ta deuh deuh! Aw… khati khan tlawm tak takin kan zu hralh ang a, an thil siam chhuah to deuh deuhin mi an rawn lei tir leh ang a. Enga ti nge Mizoramah Paper Mill te kan din ve mai loh? Thil dangah raw material kan neih loh tehlul nen kan neih chhun lah a ‘raw’-in Vaiho sawngbawl atan kan phur thla vek a, kan state sum hnar ve tur, uihawm tak a ni. Chief Minister hmasa-in Mau a lo buaipui viau hi a mawh love, a nuihzat pawlah ka tel ve thin a, tunah chuan ka nuih a za ta lo. Mau sawngbawlna kan mamawh zia ka hriatin kan Chief Minister hi a thlawpawm hlein ka hre ta. Amaherawhchu tute tan emawa sum siam nan mai mai ni lo, a taka tihhlawhtlin ngei ni thei se a tha hle ang.

Vaiho chuan two-wheeler hi intihtheihna’n an hmang ve lo, mamawh atan an hmang. Pondicherry-ah phei chuan Karishma, Pulsar leh CBZ tih vel te hi hmuh tur a awm mang hauh lo mai. An changkan loh vangah kan puh ngei ang le, mahse keini aiin an changkang zawk fe lawi si. A man tlawm tlawm, a quality hniam hniam kha an hmang mai a, a man to aiin an tangkai pui zawk mah awm e. Car nalh tak tak kan hmuh te chu milian hovin an neih chuang liama an lei a ni tlangpui a, Mizoramah erawh kan neih zawng zawng pawh ni lo, kan neih phak bakin ‘loan’ leh ‘instalment’-in Car chhuak thar changkang tak tak kan lei a, chutih lai chuan Vaiho chawmhlawm kan la ni tho si! Hman lai kan pi leh pute khan ei leh bara mahni kham khawp thlo chhuak zo lo nih chu thil zahhlak takah an ngai a. Tunah erawh leiba ringawta inti changkang ho hian zah kan tum miah lo. Vaiho hi kan ngaisang miah lova, an zinga kan dinhmun hrechiang erawh chuan min hmusit thung. Changkanna nia kan hriat hi changkanna changkang lo, hnung lama mi min nuih ruk tet tetna tur lek a lo ni mai ang tih a va hlauhawwm em!

Kan mithar tawn apiang hian, “Manipuri em ni i nih? Nge Naga zawk?” tiin kan nihna min zawt fo mai a, “Mizo i ni em?” tia min zawt nghal chawt hi kan tawng miah lo. Manipur leh Nagaland an hriat viau lai leh Hmarchhak mi, hmel in ang deuh apiang kha Manipuri emaw, Naga emaw an tih laiin Mizote leh Mizoram chu an lo la hre lo hle mai a, hei hian ngaihtuah a tithuiin rilru a ti na hle mai.

Mizoram chhungah nu leh pa te chawmhlawm ringawtin kan intichangkang a, kan in la pawr a, ei leh bara intodelh hawt si lovin kuthnathawh kan ngainep a, lehkhathiam awmkhawm inti si state danga hna zawng ngam miah lo awm dul dul ho hian kan thenawm state te chu kan hmusit ve khanglang a, kan la phak loh si zia chu ka han sawi tak atang hian a lang reng si! Mizo thalaite kan thanharh a va hun tak em!

Eng line pawh ni se, Mizoram hi India ram mai pawh ni lo, khawvelin a lo hmelhriat theihna tura thawktu tur kan ni, thenawm state thalaite’n min thawhsak dawn lo, keimahni mawh liau liau a ni. Rualawh a na, chutih laiin rualawh nachang hre miah lo, Night Club leh Party-na apianga inti changkang taka pheleng ho te, nu leh pa eiruka inla lian em em hote hi kan la ngaisang zaw mah a, heng ho kan ngaihsan chhung chuan India ramin min hmusit reng ang a, khawvelin min hre hek lovang. Chuvangin kan ngaihsan zawngte pawh hi kan thlak a, rilru thar kan put a hun ta e.

Kan sawi tawh angin Mizote’n talent kan neih that zia kan hre tawh, hengte hi ti pungin, tun atang chuan India ram khawi hmunah pawh kal ila, “Mizo i ni em?” tih zawhna kan dawn nghal chat theihna’n leh kan hmel anpui, kan hmarchhak unaute pawh, “Mizo i ni em?” an lo tih zel theihna tur khawpa Mizo leh Mizoram a lo lar theihna’n Mizo thalaite’n mahni tuina lam lamah chak taka ke pen-in i che chhuak ang u.

Tuifinriat kan vawikhat hmuhna a ni a, tun tum kan zin chu nuam kan ti hle. ‘Romantic mood’ zawng zawng bo thak khawpa khuahkhirhna hnuaiah pawh Mizo tlangval awmchhun pathumin Delhi lam nula pathum an han tilungleng ta mai te khan Mizo society-ah nulat tlangval inhmangaihna lengvelin hmun a chan pawimawh zia min hriatchhuahtir a. Vaiho thuhnuaia awm duh miah lova kan thuhnuaia kan han dah tlat thinte kha a nuam ve em em.

Mizoramah saptawng hmanna a van em em laia anmahni sapho tak tak te kawma duh tawka kan han dak ve thinte kha a ropui kan ti lo thei lo. Dawra thil lei tura han luh apianga ‘Sir’ tia min lo chiauau thin te kha ‘Sir’ tih la hlawh ve ngai lo tan chuan theihnghilh a har a. A te ber siin mahni aia lian daih vai pakhat ka hauh hrep tum a, tumah tawng ngam tawh lova an han mu ta diak te kha ka hriatchhuah leh apiang hian ka inthlahrung thar leh thin.Rel chhunga an nulate’n kan thlalak an in chuh avanga Nepali chhungkaw hung tak pakhat an han in hau tap per pur te kha a ngaiawm ve dawn ta hle mai.

Heng zawng zawng aia ka lawmna ber chu mi tam takin an hloh thin Krista Thuhretu nihna dik tak lanchhuahtir a, kan vawng nung reng thei kha a ni. Keini aia fel zawk, Baal hmaa la thingthi ngai reng reng lo hi Mizote zingah hian an la awm teuh ang tih hi ka ring tlat a ni.

Categories: Mizo Blogs Directory

Thlalak print nan enge tha?

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 08:57

Thlalak print nan hian eng printer hi nge tha ang? Mahni in-a hman turin, Color Printer thenkhat hi chu photopaper-a print hian a pherh duh riau a, thlalak print-na paper-a print theihna, mahni ina hman mai mai tur atan enge tha ang? A hria te khan min han pui teh u. A4 a print theih chuan a tawk mai.

Categories: Mizo Blogs Directory

I nun atan tun hun

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 07:00

Van dum pawl ruih kar a chhawrhthla engno em em hnuaiah chuan, ka hring nun khawngaihthlak tak a, vanneihna leh vanduaina chhumpui in pangawzial mup mup chu ka thlir a, aw.. hring nun hi a va hreh awm tak em, engtin nge maw ka tih tak ang le, tunge min tanpui thei awm ang? Talchhuah tumin vawi tam tak ka bei thin, mahse, kawng a ping tlat tawh si!

Ni e he ka hringnun vanneihna leh vanduaina chhumpui hi tunah hian puang chhuak lo mah ila, engtik niah emaw chuan puan chhuah a tul ngei dawn a ka hriat a vangin. Tun hun ngei hi khawvel mi zawng zawng tan a hun tha a nih ang in, ka tan pawh hun tha a nih beiseiin, ka puang chhuak dawn ta niin a lang.

Chhiartu duh tak, min nuih zat anih pawhin ka dem hauh lo che, ka rin dan mai mai chuan nuihzat thlakin, hmuhsit awm viau dawn mahse i thei lovang, i lainatna leh khawngaihna mittui chu ka lamah i sur tir zawk ngeiin ka ring. Hringnun mawi ber chu lainatna leh hmangaihna, dawhtheihna neitute hi an ni, chung zingah chuan i tel tih in hre kher lo pawh a ni thei, i ni lo a nih pawhin, nih tum ang che.Khawvel a mi hlauhawm ber chu, hmangaihna neilote, rinawmna nei lo leh mahni inhmangaihtute hi an ni tih hi hre tlat la, chutiang lak a tang chuan i hring nun hi tlan chhuah tir vat ang che.

Vawi tam tak, he ka nun hi puan chhuah tumin ka bei thin, mahse zahna thlarau chuan, mi nuihzat turte, mi hmuhsit a ka awm turte min hriattir a min tlan chhiattir fo thin, dawihzep tak a ka tlan chhiat a piangin, ka nun hian hrehawm tam tak a tawrh phah thin bawk.Zakzumna leh dawihzepna in ka nun a malsawmna tam tak lo lut tur a dan chah nasat zia erawh chu tun hnuah chauh ka chhut thiam a ni, chu chu a tlai zo tawh si, siamthat a theih mawlh tawh si lo.

Tunah ngei pawh he ka nuna vanduaina leh malsawmna hi sawi ka ngam mawlh lo, mahse a ngai tlat si, tunah chuan he ka nun kawng daltu leh min puan chhuah ngam loh tirtu leh ka nuna malsawmna tam tak luhna daltu dawihzepna leh zahzumna thlarau sual hi in dal tir hman ni theiin ka in hre tawh mawlh lo.

He ka nun puang chhuak tur hian zing leh zan engzat nge ka rilru leh ngaihtuahna ka lo senral tawh pawh ka hre tawh lo. Ka puan chhuah ngam lohna chu ka taksa in a tuar a, chhungkua leh thiante zingah pawh hlim lai ni reng ka nei thei lo.

Ka thenrualte chu hlim takin, an duh leh Bike, an duh hun hunah ngaihzawng an thlak thei, sum hmantur, an mahni in an neih loh pawhin an chhungte thawh chhuahsa tal rin tur an nei, kohhranah an in hmanga, Kohhran behchhanin, sual lam leh a tha lam ah pawh duh lam lam an hawi thei vek bawk, an nun an va ti zalen thiam em!

Khawvelah hian eng hi nge maw kan beisei a, eng hi nge kan dam chhan? Mizawng zawng hian khawvel hi kan chen kum hlunna tur emaw kan ti a, kan eisen loh kan dah khawl thur thur a, a rethei ten dahkhawl chu sawi loh, nitin eitur pawh thlantui far a kan thawh chhuah a ngai si.

Chutiang hring nun khawvelah chuan he ka hring nun buaina hlir a khat hi, puang chhuak ta ni ila, min tanpui thei ang em? Midangte tanpuitu hian mite hriat phak loh nun hlimna chhiarsen loh an nei thin tih hi i hre lo a nih chuan, sum in emaw i tha in emaw, i thiltih in emaw midangte tanpui ve phawt la, chu chuan, midangte tanpui a vanga hringnun hlimawm chu a tak ngeiin i chang dawn a ni.

Khawvel a ni, mahni hlawkna leh hmingthatna turah lo chuan midangte tan a thil tih hi mi tam takin harsa kan ti thin a, a nih loh pawhin midangte tan a thil kan tihsak hian rilru a phut nei ran in tih kan ching thin bawk. He hring nun ah hian ka tello pawh ti la i tel tho tho.

Chuvangin he nun tha lo tak a tang hian tlan chhuak turin, thu ka pe a che, mi zawng zawng tibuaitu hi a pumpelh hmasa ber ni turin tlan chhuak la kir leh tawh suh. He nun a tanga i tlan chhuak lo anih chuan, Chatuan kawngkhar thleng khian, i tan khar pin a ni ang.

Mihring tan Vawikhat thih ruat a nih angin, vawikhat thil tihsual tawh chu, tihsual hma nunah tha takah khan a kir leh theih tawh loh, chu vangin, he hring nunah hian TUN HUN hi hmang tha la, chu chuan i dam chhung nun hlimna tawp thei lo chu a pe ang che. Khawvel a mi van nei ber te pawh hian an tun hun an hman that vang chauh hi a lo ni.

Categories: Mizo Blogs Directory

Sawrkar hnuaia hnathawklo te tan Medical Re-imbursement hman tan a ni

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 06:13

Sawrkar hnuaia hnathawklo te tana hamthatna,  Damdawiina an awmna leh inenkawlna senso sawrkarin  a tum sak tur, Medical Re-imbursement chu 1st September, 2010 atang khan a hman tan a ni ta. Damlo 1st  September, 2010 a Damdawiin a in Admit, Sub-Centre a enrollment ti tawh tan, damdawiin a in enkawlna senso an bill thei ang. 1st September, 2010 hmalama Damdawiin a lo awm (in Admit) te erawhchu a huam lo ang.

Hetih lai hian heng damdawiin a in admit te chauh hian he scheme hi an hmang thei rih ang. Sawrkar Damdawiin zawng zawng ah, Presbyterian Hospital, Durtlang, Christian Hospital, Serkawn, Lunglei leh Adventist Hospital, 7th Day tlang, Aizawl leh Champhai te, Lairam Christian Medical Center, Christian Hospital Lawngtlai, Evangilical Church of Maraland Saiha(ECM Hospital) a awmte chauh in an bill thei rih ang. Private Hospital thenkhat te’n sawrkar rate neihsa an la pawm ve thei rih loh avangin Private Hospital sawrkar rate la pawm ve lote a in admit chuan he hamthatna awm hi an dawng ve thei dawn rih lo a ni.

Categories: Mizo Blogs Directory

YouTube - MIZO LAM TO GAGA

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 05:55

Lunglen magazine cover tih post-a savakid'n Youtube video link a dah kha ka en zawh khan he video hi a rawn 'recommend' a. Mak thei mai2 - a phone number (a tak nge tak lo chu ka hrelo) te an dah saw.

Nuih pawh a za lo. Yell

Categories: Mizo Blogs Directory

Champhai Sub-Hqtrs YMA Hruaitu Tharte

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 04:58

President : C. Lalawmpuia
Vice President : Ronghaka Colney
Secretary : C.Lalhnunpuia
Asst. Secretary : Hrangthansiama Mizo
Treasurer : R.Lalhluna
Fin. Secretary : H. Laltuliana

Categories: Mizo Blogs Directory

Comment-ah Text Editor a hman theih

Lawrkhawm - Sat, 09/04/2010 - 02:53

Post submit dawna text editor (WYSiWYG) ang kha comment naah a hman theih tawh e (see pic below).

A that ve na chu "img src" or HTML tag hrang kha type bauh2 a ngai tawh lo. Emoticon dahna button pawh ka dah belh mai2. Emoticon chu in duh leh a code kha chhu ula or just click the Emoticon icon.

TIP: To see what code to use for a particular emoticon, click the emoticon icon and move your mouse over the emoticon.

Mahse, comment edit tumin Edit click hian text editor hi a lang blank tlat. A work around chu, a chunga in comment kha copy/paste ula, in duh2 in edit ula, Update button kha click ani mai.

EDIT 1: Editor ah hian I chhut nghal theih mai loh chuan, page kha refresh mai tur o.

EDIT 2: Still in testing phase, so expect some glitches

Thank you!

http://i.imgur.com/wcJdi.jpg

Categories: Mizo Blogs Directory

Software Piracy chungchang

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 01:55

Mizote  hian a tlangpui in kan Software hman te hi Pirate Software deuh vek an ni tih kan hria ang a. Kristian ram a tih atan chuan thil zahthlak tak a ni. Amaherawhchu kan mamawh software te hi lei vek dawn ila chuan kan lei vek seng in ka ringlo. Mi tam tak in kan sawisel thin a,  mahse a sawiseltu te ngei pawh hian kan lei vek theih a rinawm loh.

Chuvangin hemi chungchang ah hi chuan insawisel ngawt hi a theihloh na chen a awm.  A theih hram chuan lei theih a tha a ni mai. Tunlai ah chuan Freeware tha taktak a tam tawh a. hengte hi hmang ila a tha hle.

A tha ber chu ni hlawm lo mahse tha tak tak a tam hle.  Chuvangin  thalaite hian hma hruai in a theih chin chin ah FREEWARE  hi hmang hram hram ang u. Software chungchangah buaina i neih chuan tluangaoz@yahoo.com ah hian minlo contact mai dawn nia.

Categories: Mizo Blogs Directory

Lentupui kai vel kan Zotlang ram nuam

buannel - Sat, 09/04/2010 - 00:33

 
click image to enlarge

Categories: Mizo Blogs Directory

Aizawl Marathon???

mi(sual) - Sat, 09/04/2010 - 00:30

Post in schedule sa inkarah heihi ka rawn zep lawks mai. Vawiin (Sept 4) hian Aizawl ah marathon a awm dawn a mi? Mizo website leh news site dangah ka chhiar awm ka hre si lova (nge ka lo chhiar hmaih zawk?), heihi nichin lawk khan Google Alerts atangin ka dawng sia, in hriat zawk tak in ka rawn zawt a che u…

——————

Say No To Tobacco – Aizawl Half Marathon

Aizawl: The State level Half Marathon will be organized on 4th September to generate awareness amongst the youth about ‘the ill effects of tobacco and the importance of physical fitness’. The marathon is jointly organized in celebration of the Platinum Jubilee of CYMA and the Golden Jubilee of Mizoram Range Assam Rifles. The participants will be flagged off from AR Ground at 5:30 am by Tourism Minister S. Hiato in the presence of CYMA President Lalchungnunga and Mizoram Range Assam Rifles DIG Brig SK Verma.

The marathon will start from AR ground to Sikulpuikawn, then to Bawngkawn and back to AR Ground via Chanmari. A shorter 5 km route will be followed by the other categories like women, senior citizens, children and those involved in spreading awareness for the cause. The CYMA had brought to Aizawl over 150 selected participants from District level marathons which were conducted by CYMA and Assam Rifles.

The Assam Rifles stated that over 1000 runners had registered for the 5 km run as well as for the half marathon. “The YMA deserves special credit for the smooth coordination of the entire event” an Assam Rifles official said.

Categories: Mizo Blogs Directory

Lt. Gen. M.M. Lakhera nen Pondicherry ah – Part I

mi(sual) - Fri, 09/03/2010 - 23:30

Ziaka dah that atan tiin ka han thai kur ve nguai a. Mahse hunte lo in her ve bek bekin Vaiho dawn aia ropui daih mai Mizote’n talent kan dawng a ni tih leh heti mai maia awm reng tur kan lo ni lo tawp mai tihte keima experience atanga ka hmuhchhuah ve te chu mi tam tak chhiar loha thulkhung mai atan chuan ka phal ta ngang lova, tlai khawhnuah ka han phawrh mualpho ve leh hnuhnawh a ni e.

Vanneihthlak takin Hrangbana College NSS aiawhin zirlai pathum – H.Zorempuia, Nelson C.Vanlalnghaka leh James Ramdinmawia te chu ‘All India Youth Camp for National Integration,’ Pondicherry hmuna January ni 3-11, 2005 chhunga neiha tel ve turin Krismas ruaitheh ni, mipui riltam zik huai huai lai khan kan inchhawmchhuak ve a.

La zin chhuak ngai lo ta na fam chu, Vairengte piah lam zawng chu kan tan thil thar a ni ta vek mai. Bagha-ah kan chawl a, Zorema pek chuan, “Silchar chu a va pui lo si ve!” a’n ti nghal pang a. Guwahati kan han thleng thla chu Nelson-a’n, “Mizoramah vai an tam tih te chu tih mai mai a ni, helamah an lo tam zawk daih a nih hi!” a’n ti ngawt pek a, an thiamawm tho e.

Guwahati atang chuan Rel-in Chennai thleng kan kal a. Mizo zirlai Chennai-a awm, Hruaithanga, Kawlkulh khua (ka tet laia Pathian thu ka vahvaih pui ve hrep laia ka thianpa) chuan min lo hmuak a. A thiante Tekoka, Isaac-a leh Damte te nena an in luahah chuan innghatin kumtharte kan han hmang ve te te a, tichuan Bus-in Pondicherry chu January ni 2 khan kan pan ta.

Pondicherry, Feren-ho sulhnu: British ho thuhnuaia India ram a kun lai khan Pondicherry-ah chuan Feren (French) hovin ro an lo rel ve mek a. Independence kan neih hnuah chuan India rama Union Territory pasarih zinga pakhat a lo ni ve ta a ni. Tuifinriat kama awm a nih avangin sik leh sa ah a nuam tawk viau a. Tin, a khawpui reng reng plan fel thlap tih hriat reng rengin kawngpui leh kawtthler leh in reng reng te chu a in parallel thlap mai a.

French ho influence a nasat em avangin an sulhnu pawh a tam hle mai; an kawtthler hming zawng zawng deuhthaw leh an restaurant hming te chu French hming a ni deuh vek mai. Kan thlenna thler hming pawh Rue Suffren a ni a, Rue Surcouf te, Rue Dumas te, Rue Victor Simonel leh Rue Mahe De Labourdonnais ten min hual vel a ni. Kan awmna chu Beach kiang maia awm a ni a, seaside Beach Road an tih mai, Gandhiji-a lim te, 19th Century Light House te, French Governor hmingthang ber mai Dupleix-a lim te leh tleirawl huaisen Joan of Arc lim te awmna ah chuan zing leh tlai leh zanah te tuifinriat thlifim dawng turin mi tam tak an lo kalkhawm thin a, keini pawhin kan hunawl hnawhkhah nan ber kan hmang a ni.

Hemi beach-ah hian kawngpui zau leh fai em em mai a awm a, Weekend leh holiday leh tlai lam ah te chuan chuti lai kawng chu kea kal te tan chauha hawn a ni thin. A kiang lawkah Chief Secretary Office te, sorkar hmun pawimawh a intlar tuar mai bawk. A mi chengte Tamil an ni tlangpui a, an nelawmin saptawngin an biak theih deuh vek mai. hetiang thleng thleng te kan han kal ve ta mai chu kan vannei hle a ni.

Youth Camp chu:

State hrang hrang atanga kalkhawm kan ni a. Doctor zirlai, Engineer zirlai, Master Degree nei tawh, Company-a hna nei tawh, thenkhat erawh I BA/B.Sc. zirlai, III BA/B.Com. zirlai te kan ni nawk hlawm a. State hrang hrang atanga kan kal dan chu hetiang hi a ni; Andra Pradesh-12, Bihar-1, Gujarat-9, Jammu & Kashmir-2, Jharkhand-1, kerela-3, Madhya pradesh-3, Mizoram-3, New Delhi-9, Orissa-3, Rajasthan-2, Pondicherry-3, Tamil Nadu-2, Uttaranchal-4, West Bengal-3. Kan vaiin 60, hmeichhia-22 leh mipa-38 kan ni. North East pumpui atangin keini pathum chauh kha kan ni.

Zing khawvar hma atangin “Introduction to Nature”-in hun kan han hmang tan nghal pang a. Sanskrit te kan zir a, hnam inpumkhatna lam hla (Hindi) te kan zir a.Tlaiah Physical Education te kan nei bawk. Nitin ‘Study & Project Work’ kan nei ziah a. Group li(4) ah inthenin group hrang hrang topic chu- 1) Why Sanskrit, 2) Self-discovery, 3) Dealing with one’s fearness leh 4) To appreciate Indian Art and Architecture tih te a ni hlawm.

Mizo kan ni kan hmel a tha!!

Awihawm loh khawpin Mizo kan che tha a, pathum lek kan ni na in kan camp leh kan chetvelna hmunte chu kan al hneh rem rem hle. Kan chet that dan zawng zawng hi kan haw hunah sawi vek dawn ila, a chanve takngial pawh mi an awih sak duh lovang, te kan ti vel hial.

Mipa room-a Arm Wrestling kan neih tuma Nelson-a han ter pha tur tumah an awm loh thu te, ‘Asanas(Yoga)’kan neih tuma kan hotu pa-in a laia min awm tir a, ka tih ang ang zawm ve tura midang a hrilh tak thu te, ‘Origami’ kan zir tuma ka thlalakna (camera) lem siam mak an tih zia te, Faculty Development kan tih tuma tiang(stick) hmanga plate balance chunga inkal chak siaka Zorema pakhatna nih thu te, Tennis ball hmanga ralkhata um tun din vawm thluk-a a vawmthlu hmasa ber ka nih thu te, T.T. bat hmanga Tennis ball chawikang chunga inkal/tlan chak siaka pakhatna ka nih thu te, tlai tin Physical Education neia mel khat vel lek lek te kan tlan thin laia Speed ngai renga tlan thleng thei tlemte zinga Mizo kan ban loh thu te, ‘stretching’ leh ‘exercise’ step ho te tea a thei ber ber leh a kawnghmang hre ber kan nih zel thu te, ‘long jump’-a Nelson-a aia zuang thui leh amah han ter pha tur an awm loh thu te zawng zawng chu ni danga sawiah khek ta rih ila. Mizo nih chu nuam ving veng tak a ni, tih-ah hian i duhtawk phawt ang!

Hei erawh ka hmaih phal hauh lo thung; kan haw hnu 2nd February, 2005 khan Indrajit Raj, Gujarat hnen atangin lehkha ka dawng a. Mi a rawn ngai der ve hle a. A thuziah thenkhat chu a ngai ngaiin, “…So how is your schedule there? Everything is O.K. There in Pondy, I’ve learnt many things from you & I’m ready to learn another remaining. U will try to teach me by letter, ……………and teach me, James, your secret of success!” ‘In thiltihtheihna thuruk eng nge?’ tih hi kan cham chhunga zawhna kan dawn tam ber pawl ni tain ka hria. Chutiang hunah chuan, “E le! Keini te chu Kristian kan ni a lawm!” kan ti mai zel.

Mizoram Governor la ni tur chu:

A tawp ni-ah kan thlenna Guest House-ah chuan Raj Nivas (an Raj Bhavan ve) atangin kan phone lo kalin, “Mizoram atanga zirlai lo kal pathum te kha kan be duh e” an rawn ti a. Guest House enkawltute leh camp-a tel ve dangte chuan an lo hlauthawng nasa mai a. Eng emaw tihsual palh kan nei ang a thu zawhfiahah min rawn man an tum a nihte an ring hial a. Tin kan hotupa Kaivalyabhai-a cell phone-ah phone call a lo kal bawk a. Mahse an hlauhthawn ang a lo ni awzawng lo mai a, Mizo zirlai pathum te’n Lt. Governor kan hmuhna tura appointment min pek thu hi a lo ni a! A tu mai pawh chuan mak an tiin mi an ngaisang leh ta em em mai!

Chiang deuh zawkin ka han sawi ang e. Nitina kan chet velna kiang lawkah Raj Nivas a awm a, Raj Nivas hi French ho hunlaia an Governor General te chenna a ni. A compound a mawiin an phaitual hnim leh thingkung, Tumkau leh Coconut kunga mawi taka thuam a ni a. “Thlalak a va chakawm ve!” tia ka han sawi hian Vaiho hian, “In chak thlawn mai mai a nih chu, thlalak phal lohna hmun a nih hi” an lo ti khanglang zel a. ‘Kan va han la dawn rua em, lo ngawi tak rawh u,’ ka ti rilru ta nauh nauh a.

Tichuan thlalak chak vang em em pawh ni lem lovin kan chet velna kiang a ni bawk a, “Helai thleng thleng zin ve ta chu sawi ve reng rengah Lt. Governor hi i hmu teh ang u,” tiin ka rawt a, Nelson-a chuan kan hmuh theih a beisei vak lo a, mahse Zorema nen chuan an remti ve ta tho a. Tichuan Camp-a kan hotu te pawh tumah rawn lem lovin appointment kan va dil a, kan dil lai chuan Lt. Governor chu a lo zin bo daih mai a, mahse tlaia lo haw tur a nih tho avangin, “In hmuh theih dawn len dawn loh chu naktukah kan rawn phone mai dawn nia,” an ti a. Hmuh duh chhanah an strict em em a, mahse hmuh dilna thlum takin kan han ziak a, Guest House phone number leh Kaivalya cell phone number kan ziak tel a.

Tichuan a tuka phone kan dawng ka tih kha appointment min pek thu a lo ni ta ni. Kaivalya-a’n Raj Nivas atanga phone a dawn tirh chuan, “Raj Nivas atang kher kher chuan phone call ka dawn hi ka lo ring pha ngai lo va, ka phu zawk nghe nghe a ni” a ti ve hial a, mi a ngaihsan phah hle a ni.

Tlai dar 4-a hmu tur kan ni a. Kan han hmu mai tur chu Gujarat tlangval Rakesh-a chuan mak a ti khawp a, “Kan hmu ve thei ang em le?” a han ti he haw a, “E! James, in hmu tak tak dawn a nih chuan Gujarat zirlaite pawhin an hmu ve duh che, ti u la, min lo dil sak ve u la,” a’n ti phawng mai a, kan nui ringawt, thil zawng zawng ti thei leh tihsak theiah min ngai a ni chek ang chu. Mizo nih a va nuam em!

Tlai dar 3:30 ah kan thleng a, kan nghah lai chuan Secretary to the Lt. Governor hian ama Office-a leng hmasa turin min rawn koh tir a. Kan han lut chu Mizo tawng ngatin, “Dam maw? Thingpui?” te hi a lo ti vei roh a. Kan hamhaih hle! Amah chu Chetan B.Sanghi IAS, Mizorama kum 1993-95 vela Joint Secretary lo ni thin a ni a, Aizawl DC te pawh a lo ni tawh nghe nghe. Pa valai tak, hmel ‘sir’ vuah mai hi a ni a, a han in sawi pawp takah chuan kan in nel ta phian a.

Kan titi ta luam a, Mizorama a awm lai kha a pathlawi lai niin amah a la senior lovin a hmel a chhe lem lo bawk a, “Chhass lamah te i ‘luck’ viau lo maw?” tihte thleng thlengin kan inzawt ta. UT sorkar-a Secretary lian, IAS Officer meuh han titi pui na’n chuan duh aiin kan ngam lu deuh niin a lang. Mahse amah khan nuam a ti phian a, “Ka luck lutuk, Mizo nula zingah chhass ka ngah hman a lawm!” a han tih chuan he ka Mizo rilru hi a lo na hman pek.

Zorema’n AGMUT Cadre a ni em tih a han zawt chu fing leh hawizau a ti em em a. Keiin IAS a zawm kum ka zawh chu, “Ring chhin rawh,” min ti a. 1993 vela Joint Secretary chu ka han ngaihtuah vang vang a, “1988” ka han ti a, a lo dik tak tak a, mak ti deuh maiin, “Intelligent Service lamah Central sorkarin la che u sela a tha ang,” a ti ta ngawt a. Chutih lai chuan pa pakhat hi a lo lut ve a, Mizoram atanga zin kan nih thu chu Pu Sanghi-a chuan a han hrilh chuan “Valpui” a rawn ti ve leh ringawt a.

Mak kan ti khawp mai. Chu pa chu Pondicherry IGP a lo ni a, a hming kan lo zawh theihnghilh daih mai a, Mizoramah kum 1978-79 vel khan a lo awm ve tawh hi a lo ni a. A Mizo tawng thiam chhun a rawn hmang thei chuan min ti tlangnel zual hle a ni.

Lieutenant Governor chu kan hmu ta. Amah chu Lt.Gen.(Rtd.) M.M.Lakhera a lo ni a, tuna Mizoram Governor hi. Hemi tuma Pu Lakhera kan hmuh hian Mizoram Governor a ni ang tih kan ring pha lo teh asin! Hei hi kan intawn vawikhatna a ni; kan intawn vawihnihna chu Pondicherry Lt. Governor a nihna ang ni lovin, Mizoram Governor a nihna pawh ni hek lovin thiantha angin Mizoramah ngei a ni ta zawk a, hei pawh ni danga sawiah i khek ang.

A pa lianin a hmel pawh a ‘man’ khawp mai. Fuihna thu tha tak tak min fah a, ama thuziak ‘Philosophy of Life’ tih chu min pe theuh va. Amah pawh thingtlanga piang leh seilian, sap tawng pawh ama thiam thiama thiam, a tumruh hrim hrim avanga hlawhtling a nih thu te a sawi a, chu chuan chona nasa tak min pe a ni. Pondicherry Lt. Governor nih chu administration-ah a buaithlakna chen a awm niin a sawi a. A chhan chu a ram bung thenkhat Yanam (950 km) te, Mahe (720 km) leh Karaikal (140 km) te chu a hlat em avang leh state dang chhunga awm an nih hlawm avangin awp khawm a buaithlak ve hle dawn a lo ni.

Present chi hrang hrang kan pathum chuan min pe theuh a. Heng kan present dawn te hi Sri Aurobindo Society ho ta, Cottage Industry leh Hand-made Paper Mill chhuak vek a lo ni a. Keini chuan Thangchhuah diar kan pe ve a, a awmzia kan han hrilhfiah chuan a lawm thiam hle mai. Tin, Mizoram Tourism information brochure leh I&PR booklet te chu kan pe bawk. Tichuan thlalak phal lohna hmunah ngei chuan lak kan han dil a. Kan la ta a. Thlalak print man a tlawm bawk a, kan print nghal vek a, Vaiho-in an han en mai chu Mizo an ngaihsanna a zual zel, a zual zel a ni ber!

Pondicherry hian Minister paruk(6) an nei a, mahse Union Territory a nih avangin Lt. Governor hian hna a ngahin a tul em em mai a, keini’n minute 40 lai mai kan han titi pui thei mai hi vannei kan inti tak zet a ni.

(Admin Note: He post hi a sei deuh hlek a, hmun hnih ah kan then ta mai)

Categories: Mizo Blogs Directory
Syndicate content